Hürmüz Boğazı’nda tansiyon tekrar tırmandı: ABD’den İran’a gece saldırısı

[hepsigundem]

ABD ordusu, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda üç gemiyi gaye aldığını açıklamasının akabinde çarşamba sabahı İran’a hava atakları düzenledi. Washington idaresi ayrıyeten, süreksiz mutabakat kapsamında İran’a tanınan petrol satış müsaadesini de iptal etti. Tahran ise hücuma sert reaksiyon göstererek “gerekli gördüğü her türlü önlemi” alacağını duyurdu.

Bölgedeki gerilim, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney için düzenlenen cenaze merasimlerinin sürdüğü sırada yine yükseldi. İran’ın Bahreyn ve Kuveyt’i amaç alan ataklarla karşılık verdiği bildirilirken, iki ülkede de füze alarmı verildi.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, Amerikan güçlerinin İran’a yönelik hücumları, “uluslararası bir su yolunda saf sivillerin misyon yaptığı ticari gemilere yönelik taarruzların ağır bedelini ödetmek” maksadıyla düzenlediğini açıkladı.

Komutanlığa nazaran taarruzlarda İran’a ilişkin hava savunma sistemleri, radarlar ve Devrim Muhafızları tarafından kullanılan 60’tan fazla küçük tekne gaye alındı. ABD, kelam konusu teknelerin Hürmüz Boğazı’nda gemileri taciz etmekte kullanıldığını savundu.

ABD ordusu, İran’ın süreksiz muahedeye uymaması halinde “hesap vermeye zorlanacağını” belirterek, bu kademedeki hücumların sona erdiğini duyurdu.

İRAN’DAN SERT YANIT

İran, hücumları doğrularken kayıplara ait bilgi paylaşmadı. İran devlet medyası, Bender Abbas, Keşm ve Sirik’te patlama sesleri duyulduğunu aktardı.

İran’ın merkezi askeri komutanlığı ise saldırıyı “terör eylemi” olarak nitelendirerek, “bu saldırganlığa kararlı biçimde karşılık verileceğini” açıkladı.

Açıklamada, “İran silahlı kuvvetleri hiçbir şartta Hürmüz Boğazı’nın işlerine müdahale edilmesine müsaade vermeyecek, oburlarının burayı yönetmesine müsaade etmeyecektir” denildi.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da X hesabından yaptığı paylaşımda, “Zorbalık ve haraç dönemi sona erdi. Bu hiçbir yere varmaz. Biz boyun eğmeyiz” tabirlerini kullandı.

ABD’nin saldırısının akabinde Bahreyn ve Kuveyt’te füze alarmı verildi. Bahreyn, ABD Donanması’nın 5. Filosu’na; Kuveyt ise ABD Kara Kuvvetleri ögelerine mesken sahipliği yapıyor.

Benzer bir tansiyon geçen ayın sonlarında da yaşanmış; İran’ın gemilere yönelik taarruzlarının akabinde ABD misilleme taarruzları düzenlemiş, Tahran da Bahreyn ve Kuveyt’i amaç alan ataklarla karşılık vermişti.

Çarşamba günkü saldırılar, ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO tepesi için Türkiye’de bulunduğu sırada gerçekleşti.

HAMANEY’İN CENAZESİ SIRASINDA GERİLİM YÜKSELDİ

Son saldırılar, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney için düzenlenen günler süren cenaze töreni sırasında yaşandı. Hamaney, savaşın birinci anlarında 28 Şubat’ta, 86 yaşında öldürülmüştü.

Perşembe günü sona ermesi beklenen cenaze sürecinin, bölgede tansiyonun daha düşük seyredeceği bir devir olacağı düşünülüyordu. Fakat törenler sırasında ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu aleyhine sert sloganlar atıldı.

Hamaney’in defninin akabinde son mutabakat müzakerelerinin başlaması bekleniyordu.

Görüşmelerde Hürmüz Boğazı’nın büsbütün tekrar açılması ve Tahran’ın tartışmalı nükleer programının geriletilmesi üzere başlıkların ele alınması planlanıyordu. Lakin yeni hücumlar, bu sürecin geleceğini belirsizliğe sürükledi.

ABD, İRAN PETROLÜNE VERİLEN İZNİ İPTAL ETTİ

Washington idaresi, süreksiz muahede kapsamında İran petrolünün satışına müsaade veren lisansı da iptal etti. Kelam konusu lisans, İran’ın yıllar sonra birinci sefer memleketler arası piyasada ABD doları üzerinden açık biçimde petrol satabilmesine imkan tanıyordu.

İran’ın uzun müddettir yaptırım altındaki ham petrolünü piyasa fiyatının altında Çin’e sattığından şüpheleniliyordu. ABD’nin lisansı iptal etme kararı, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi akınlarının akabinde geldi.

Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları Merkezi, bir tankerin Umman açıklarında seyir halindeyken vurulduğunu ve alev aldığını bildirdi. İran devlet televizyonu, sıvılaştırılmış doğal gaz taşıyan tankerin ikazları dikkate almamasının akabinde amaç alındığını aktardı fakat saldırıyı direkt üstlenmedi.

Diğer iki geminin ise hasar aldığı, fakat hücumlarda yaralanan olmadığı ve gemilerin Hürmüz Boğazı’ndaki seyrine devam ettiği belirtildi.

Saldırıya uğrayan gemilerin, Tahran’ın belirlediği rota yerine Umman kıyılarına yakın güzergâhı kullandığı bildirildi. İran, savaşın başlamasından bu yana Hürmüz Boğazı üzerinde denetimini artırmaya çalışıyor ve sırf kendi onayladığı rotanın inançlı olduğunu savunuyor.

Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari, Katar’a ilişkin Al Rekayyat tankerinin “uluslararası seyrüseferi ve global güç güvenliğini maksat alan kabul edilemez bir saldırıya” uğradığını açıkladı.El-Ensari, Katar’ın İran’ı hücumdan “tamamen hukuken sorumlu” tuttuğunu söyledi.

Hürmüz Boğazı, global güç ticareti açısından dünyanın en kritik geçiş noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Barış devrinde ticareti yapılan petrol ve doğal gazın yaklaşık beşte biri bu kanaldan geçiyor.

İran ve ABD, süreksiz muahede kapsamında gemilerin 60 gün boyunca rastgele bir fiyat ödemeden boğazdan geçmesine müsaade verilmesi konusunda uzlaşmıştı. Lakin Tahran, gemilerin rotalarını kendisinin denetim etmesi gerektiğini savunmuş ve daha sonra geçiş için fiyat alınabileceğini bildirmişti.



Cumhuriyet

The post Hürmüz Boğazı’nda tansiyon tekrar tırmandı: ABD’den İran’a gece saldırısı first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".

Okumaya devam et...