- Katılım
- 7 Ocak 2026
- Mesajlar
- 27,048
- Tepkime puanı
- 0
- Puanları
- 1
- Yaş
- 38
- Konum
- İstanbul
- Web sitesi
- www.hepsigundem.com
Ressam, müellif ve sanat tarihçisi Gürol Sözen’in “Siyahın Karası, Beyazın Akçası” başlıklı standı, 19 Mayıs’a kadar Beyoğlu ARK Kültür’de sanatseverlerle buluşuyor.
Bu, efer sanatçı siyah ve beyazın en saf halini sorguluyor. Yakın vakitte evvel, “1919-23 Destan ve Onlar” projesi. Can Yayınları’ndan çıkan, çocuklar için yazdığı “Anadolu uygarlıklarından öyküler” başlıklı, “Hititli Küçük Hayalcinin Düşleri” ve “Troya’da Bin Pınarlı Dağın kelebeği” ile karşımıza çıkan Sözen, artık ise tıpkı Rembrandt’ın fotoğrafında olduğu üzere siyah ve umut yüklü bir beyazın akçasında sizi derinliklere sürükleyip sorular soruyor.
Sözen “Kimse, dört yüzyıldan beri Rembrandt’ın siyahı ve beyazını kirletemedi. İşte ben de (tabii ki Rembrandt ki değil) figürlerimde ve soyutlamalarımda bu gizemin peşindeydim” diyor ve ekliyor, “Bu standım bir kovalamaca değil Hayatımızın tortusu. Doğal ki varlık nedenimiz olan Cumhuriyetin, Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarının, isimsiz kahramanların, bayanların, kundaktakilerin de izi var bu stantta. Ya onlar olmasalardı; kim takardı boyacı Gürol’u!”
Cihangir, Batarya Sokak 2’de ARK kültür galerisinde dizaynını mimar Gülfem Köseoğlu’nun yaptığı stantta 35 eser yer alıyor. Sözen ile beyazın ve siyahın seyahatini konuştuk.
– Standın oluşum sürecinden bahseder misiniz?
“Daha lise öğrencisi iken birinci standımı 1960 yılında Kadıköy’de bir kitapçının galerisinde açtım. Her şairin, yayımlanan birinci şiirindeki heyecan, acemice sözcük sıralamaları ve sevinci ne ise o stantta vardı!… Niçin bunu söyledim. Bir çınar ağacı diyelim, gövdesindeki halkalar üzere her şey. Geçen vakit affetmiyor! Kayda geçiyor. Bize sormadan her olguyu, sarsıntıları da kayda geçiriyor. Lakin siz o çınarı zorla kestiğinizde görüyorsunuz daima olup bitenleri! Gövdesindeki yıllanmışlık, daireler palavrasız orada. Bu süreç, “günahı ve sevabı” ile orada. 1994’te Aksanat’ta açtığım standın ismi: “Kendimle Hesaplaşmalar”dı. Kendimle hesaplaşmak hoşuma gidiyor. Bu stanttaki her eser de yılların içinden kendime ayırdıklarımdan seçmeler. 2025-26 tarihli eserler hariç olabildiğince bu örnekleri arkadaşımız Gülfem de kendi söylemi içinde itinayla tasarladı.
‘DERSİMİ UYGUN ÇALIŞTIM’
Serginin isminin manası nedir? Yeryüzü coğrafyasında, sanatın ve tüm uygarlıkların bir hesaplaşması ve merakı var! Bunun ismi, kişisel ve toplumsal hesaplaşma. Kendinden evvelkiler ve sonrasındakiler için hesaplaşma. Natürel ki bir boyacı için tabiatın çizgileri, renkleri ve şiirselliği çok şey öğretiyor. Abartmayayım: Ben, hayatın yalancısıyım! Nedir o, derseniz; karşılık olarak “Dersimi yeterli çalışmak” diyebilirim. Zira ne iş yaparsanız yapın yalnızlığımız ferdî değil, toplumsal. Meğer tabiat, tek kurtarıcımız; baltalardan artakalan, diyelim. Siyah ve beyazın saltanatı ise hakikaten sıkıntı bir imtihan. Yıllar evvel Ege’deki bir seyahatte, uzun kavak ağaçlarının sesi altında bir kır kahvesinde mola vermiştik. İnanamazsınız: Kahvenin ismi, “Koyu Gölge!” Gel de çıkın bakalım işin içinden! Siyahın karası, lacivert denizlerin derinliği de diyebiliriz. Çılgınlığı ile Özdemir Asaf ise beyazı yorumluyor: “Bütün renkler birebir süratle kirleniyordu./Birinciliği beyaza verdiler” şiiri bir ağıt ve toplumsal bir ironi. İşte beyazın akçası da bu. Beyazın içindeki derinlik. Bir fotoğraf karesinde çok güç yakalanacak iki renk.
– Yılların içinden ‘bir arınma’ diyorsunuz. Bu nasıl bir arınma? “
Yanıtı telaffuz olarak zor! Örneğin, bir eleğin üstündesiniz, yıllardan beri dağarcığınızda ne varsa döküyorsunuz eleğe! Bir de eleğin altı var. Michelangelo’ya sormuşlar: “Mermeri nasıl yontuyorsunuz?” “Gayet kolay. Fazlalıkları atıyorum” demiş. Benim için ne mümkün? Hele bu yorgun coğrafyada. Bunu bir yakınma olarak almayın lütfen. Dileğim, ben yok iken resmettiklerimle, yorumum ile izleyici o yapıtın önünde fotoğrafım ile konuşuyorsa bundan daha büyük memnunluk ve armağan ne olabilir ki? Lakin ben tüm sanatkarlarımız üzere eleğin altındaki kırıntıları toplamaya çalışıyorum: Çizgim ve rengimle, hele bu koyu gölgede. Tek dileğim var! Alışılmış ki Özdemir Asaf söylemiş: “Benim hikayemi uzanınca muharrirler./Nerede kalmıştım, or’dan müellifler.”
– Stantta yer alan yapıtlarınızdan bahseder misiniz?
Sevimli ve beyaza bürünmüş yer. Cumhuriyetin birinci periyoduna ilişkin, önünde manolya ağacı ve kedisi ile albenili bir stant salonu. İstanbul içinde bir İstanbul. Desenlerim, yağlıboyalarım, ikonlarım, gümüş ve bronz heykellerimle (kirli çıkı) değil, eserlerimdeki portreler, güvercinler, martılar ve natürel ki başkaldıran atlarım ile görücüye çıkıyorum. Alışılmış ki renklerimle. Bach ve Yunus Emre’nin sesi ve sessizliği daima peşimde, beni izliyorlar: Bir halt işlemesin, diye!… Galerinin merdivenleri sonrası karşınızdaki duvarda bir yazıt var. “Her renk bir sözcük./Her sözcük bir çizgi, fotoğraf ve masal./Serçenin ürkek sesi,/ mavinin sonsuz derinliğindeki sessizlik ve serinlik ile başladı her şey./Bu destansı masal ise benim gerçeğim…” Umarım bu imtihandan geçer not alırım.
Cumhuriyet
The post Gürol Sözen, yeni bir stant ile izleyicinin karşısına çıkıyor: Siyah ne yapardı, beyaz olmasaydı! first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".
Okumaya devam et...
Bu, efer sanatçı siyah ve beyazın en saf halini sorguluyor. Yakın vakitte evvel, “1919-23 Destan ve Onlar” projesi. Can Yayınları’ndan çıkan, çocuklar için yazdığı “Anadolu uygarlıklarından öyküler” başlıklı, “Hititli Küçük Hayalcinin Düşleri” ve “Troya’da Bin Pınarlı Dağın kelebeği” ile karşımıza çıkan Sözen, artık ise tıpkı Rembrandt’ın fotoğrafında olduğu üzere siyah ve umut yüklü bir beyazın akçasında sizi derinliklere sürükleyip sorular soruyor.
Sözen “Kimse, dört yüzyıldan beri Rembrandt’ın siyahı ve beyazını kirletemedi. İşte ben de (tabii ki Rembrandt ki değil) figürlerimde ve soyutlamalarımda bu gizemin peşindeydim” diyor ve ekliyor, “Bu standım bir kovalamaca değil Hayatımızın tortusu. Doğal ki varlık nedenimiz olan Cumhuriyetin, Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarının, isimsiz kahramanların, bayanların, kundaktakilerin de izi var bu stantta. Ya onlar olmasalardı; kim takardı boyacı Gürol’u!”
Cihangir, Batarya Sokak 2’de ARK kültür galerisinde dizaynını mimar Gülfem Köseoğlu’nun yaptığı stantta 35 eser yer alıyor. Sözen ile beyazın ve siyahın seyahatini konuştuk.
– Standın oluşum sürecinden bahseder misiniz?
“Daha lise öğrencisi iken birinci standımı 1960 yılında Kadıköy’de bir kitapçının galerisinde açtım. Her şairin, yayımlanan birinci şiirindeki heyecan, acemice sözcük sıralamaları ve sevinci ne ise o stantta vardı!… Niçin bunu söyledim. Bir çınar ağacı diyelim, gövdesindeki halkalar üzere her şey. Geçen vakit affetmiyor! Kayda geçiyor. Bize sormadan her olguyu, sarsıntıları da kayda geçiriyor. Lakin siz o çınarı zorla kestiğinizde görüyorsunuz daima olup bitenleri! Gövdesindeki yıllanmışlık, daireler palavrasız orada. Bu süreç, “günahı ve sevabı” ile orada. 1994’te Aksanat’ta açtığım standın ismi: “Kendimle Hesaplaşmalar”dı. Kendimle hesaplaşmak hoşuma gidiyor. Bu stanttaki her eser de yılların içinden kendime ayırdıklarımdan seçmeler. 2025-26 tarihli eserler hariç olabildiğince bu örnekleri arkadaşımız Gülfem de kendi söylemi içinde itinayla tasarladı.
‘DERSİMİ UYGUN ÇALIŞTIM’
Serginin isminin manası nedir? Yeryüzü coğrafyasında, sanatın ve tüm uygarlıkların bir hesaplaşması ve merakı var! Bunun ismi, kişisel ve toplumsal hesaplaşma. Kendinden evvelkiler ve sonrasındakiler için hesaplaşma. Natürel ki bir boyacı için tabiatın çizgileri, renkleri ve şiirselliği çok şey öğretiyor. Abartmayayım: Ben, hayatın yalancısıyım! Nedir o, derseniz; karşılık olarak “Dersimi yeterli çalışmak” diyebilirim. Zira ne iş yaparsanız yapın yalnızlığımız ferdî değil, toplumsal. Meğer tabiat, tek kurtarıcımız; baltalardan artakalan, diyelim. Siyah ve beyazın saltanatı ise hakikaten sıkıntı bir imtihan. Yıllar evvel Ege’deki bir seyahatte, uzun kavak ağaçlarının sesi altında bir kır kahvesinde mola vermiştik. İnanamazsınız: Kahvenin ismi, “Koyu Gölge!” Gel de çıkın bakalım işin içinden! Siyahın karası, lacivert denizlerin derinliği de diyebiliriz. Çılgınlığı ile Özdemir Asaf ise beyazı yorumluyor: “Bütün renkler birebir süratle kirleniyordu./Birinciliği beyaza verdiler” şiiri bir ağıt ve toplumsal bir ironi. İşte beyazın akçası da bu. Beyazın içindeki derinlik. Bir fotoğraf karesinde çok güç yakalanacak iki renk.
– Yılların içinden ‘bir arınma’ diyorsunuz. Bu nasıl bir arınma? “
Yanıtı telaffuz olarak zor! Örneğin, bir eleğin üstündesiniz, yıllardan beri dağarcığınızda ne varsa döküyorsunuz eleğe! Bir de eleğin altı var. Michelangelo’ya sormuşlar: “Mermeri nasıl yontuyorsunuz?” “Gayet kolay. Fazlalıkları atıyorum” demiş. Benim için ne mümkün? Hele bu yorgun coğrafyada. Bunu bir yakınma olarak almayın lütfen. Dileğim, ben yok iken resmettiklerimle, yorumum ile izleyici o yapıtın önünde fotoğrafım ile konuşuyorsa bundan daha büyük memnunluk ve armağan ne olabilir ki? Lakin ben tüm sanatkarlarımız üzere eleğin altındaki kırıntıları toplamaya çalışıyorum: Çizgim ve rengimle, hele bu koyu gölgede. Tek dileğim var! Alışılmış ki Özdemir Asaf söylemiş: “Benim hikayemi uzanınca muharrirler./Nerede kalmıştım, or’dan müellifler.”
– Stantta yer alan yapıtlarınızdan bahseder misiniz?
Sevimli ve beyaza bürünmüş yer. Cumhuriyetin birinci periyoduna ilişkin, önünde manolya ağacı ve kedisi ile albenili bir stant salonu. İstanbul içinde bir İstanbul. Desenlerim, yağlıboyalarım, ikonlarım, gümüş ve bronz heykellerimle (kirli çıkı) değil, eserlerimdeki portreler, güvercinler, martılar ve natürel ki başkaldıran atlarım ile görücüye çıkıyorum. Alışılmış ki renklerimle. Bach ve Yunus Emre’nin sesi ve sessizliği daima peşimde, beni izliyorlar: Bir halt işlemesin, diye!… Galerinin merdivenleri sonrası karşınızdaki duvarda bir yazıt var. “Her renk bir sözcük./Her sözcük bir çizgi, fotoğraf ve masal./Serçenin ürkek sesi,/ mavinin sonsuz derinliğindeki sessizlik ve serinlik ile başladı her şey./Bu destansı masal ise benim gerçeğim…” Umarım bu imtihandan geçer not alırım.
Cumhuriyet
The post Gürol Sözen, yeni bir stant ile izleyicinin karşısına çıkıyor: Siyah ne yapardı, beyaz olmasaydı! first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".
Okumaya devam et...