‘Destekli ölüm’ pürüze takıldı, ‘sigarasız nesil’ modeli kazandı

[hepsigundem]

Son yıllarda İngiltere’de sigaranın yerine geçen tanınan bir eser var, bilhassa de gençler ortasında süratle yaygınlaşıyor: “vape”, yani elektronik sigara! Benim bile sokakta fark ettiğim bin bir çeşit aroması olan bu sigaralar, ortaokul-liseli gençler ortasında resmen salgın haline geldi. 20 yaş altı gençlerde çok elektronik sigara kullanımına bağlı teneffüs yetmezliği ve akciğer sönmesi nedeniyle hastaneye yatma oranı son yıllarda iki katına çıkmış, ağır bakımda tedavi yapay akciğere bağlanarak yapılmaktaymış.

İngiltere’de sigara kullanım oranı gerilese de sigara kaynaklı sıhhat problemleri hâlâ toplum sıhhati üzerindeki en büyük yüklerden. Önlenebilir vefat ve hastalık nedenleri ortasında ise birinci sırada.

Buna tahlil olarak birinci adım, vaktin hükümetince 2022’de atıldı ve Dr. Javed Khan’a görev verildi. “Sigarayı Modası Geçmiş Hale Getirmek” isimli raporu hazırlayan Khan, ülkeyi 2030’a kadar teklifler sundu. Hükümet tarafından benimsenen teklifler periyodun başbakanı Rishi Sunak tarafından 2023’te parti konferansında duyuruldu. Sunak 2009 ve sonrasında doğanların asla sigara alamayacağı bu modeli hükümet siyaseti haline getirdiklerini açıkladı.

‘İLK SİGARASIZ NESİL’

Akabinde hükümet olan İşçi Partisi de kamu sıhhati önceliğiyle tasarıyı tekrar parlamentoya sundu ve destekledi. Tasarı Nisan 2026’da hem Avam Kamarası hem de Lordlar Kamarası’ndan geçerek parlamento seyahatini tamamladı.

İngiltere’de gençlere sigara satışını kademeli olarak büsbütün yasaklayan “Tütün ve Elektronik Sigara Yasası” artık yalnızca sembolik bir adım olan kraliyet onayını bekliyor, bunun da birkaç gün içinde gerçekleşmesi öngörülüyor.

Hükümet bu maddeyi hayata geçirerek “ilk sigarasız nesli” yetiştirmeyi ve elektronik sigara salgınını da dizginlemeyi amaçlıyor.

Dünyada gibisi az görülen “sigarasız kuşak yaratma” modeline dayanan yasa uyarınca 1 Ocak 2009 ve sonrasında doğanlar ömrü boyunca Birleşik Krallık’ta yasal olarak sigara/tütün eseri satın alamaz. Şu an 18 olan yasal hudut her yıl bir yaş yükseleceği için bu yaş kümesindeki gençler asla yasal sona ulaşamayacak. Yani bugün 15 yaşında olan bir çocuk, 18 ya da 80 yaşına geldiğinde de sigara alamayacak. Kapsamı genişletilen sigara yasağı çocuk parkları, okul ve hastane dışı üzere alanları da içine alıyor. Bu düzenlemeyle İngiltere, önümüzdeki yıllarda sigara kullanımını büsbütün bitirerek sıhhat sistemi (NHS) üzerindeki yükü azaltmayı ve sigara kaynaklı yıllık 80 bin vefatı sıfıra indirmeyi hedefliyor.

‘DESTEKLİ MEVT YASA TASARISI’

İngiltere’de parlamento periyodu mayısta sona erer. Bir milletvekilinin ferdî yasa teklifi o devir bitene kadar yasalaşamazsa vakit aşımına uğrayıp düşer. Sigarasız kuşak bir “devlet politikası” olarak görüldüğü için pürüzleri aştı fakat daha evvel yazdığım tartışmalı “destekli mevt yasa tasarısı” bu takvime takıldı. Hem prosedürler hem de toplum ve siyasetçiler ikna edilemediğinden etik dertler nedeniyle Lordlar Kamarası’na takıldı. Muhalif lordlar tasarıyı durdurmak için 1.280 civarında değişiklik önergesi sundu, hepsinin tartışılması parlamento takvimine yetişmeyeceğinden 24 Nisan’daki son oturumda tasarı “zaman aşımına” uğrayarak şimdilik rafa kaldırıldı.

Tam da o gün İngiltere’deki maddeden umudunu kestiği için İsviçre’ye vefata yatmaya giden bir bayan vardı. 56 yaşındaki Wendy Duffy’nin hiçbir hastalığı yoktu, fizikî sıhhati yerindeydi. Ötanazi merkezindeki uzman depresyonda olmadığını, çok kararlı olduğunu belirterek talebini onaylamıştı. Dört yıl evvel 23 yaşındaki oğlu Marcus’u kaybeden Wendy “düzenli ve denetimli bir formda ölmek istediğini” söylemiş, son seyahatine da Lady Gaga ile Bruno Mars’tan “Gülümseyerek ölmek” müziğini dinleyerek çıkmayı dilemiş.



Cumhuriyet

The post ‘Destekli ölüm’ pürüze takıldı, ‘sigarasız nesil’ modeli kazandı first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".

Okumaya devam et...