H
hepsigundem
Guest
2025, yüksek enflasyonun sabit gelirlilerin hayatını zorlaştırdığı, gerçek gelir kayıplarının yükseldiği, alım gücünün önemli formda eridiği bir yıl oldu. 2025’e, bir evvelki yıl gerçekleşen yüzde 45’lik enflasyona karşın bunun 15 puan altında kalan bir minimum fiyat artışıyla girildi. Asgariye orta artırım yapılmayan 2025’in 11. ayında TÜFE verisi TÜİK’te yüzde 31.7’yi, ENAG’da yüzde 56.82’yi gösterdi. DİSKAR bilgilerine nazaran birinci 11 ayda enflasyonun emekçi fiyatlarına birikimli faturası 1.2 trilyon lirayı aşarken vergi ve kesintilerin birikimli maliyeti en az 926 milyar lira oldu. Minimum fiyat bu periyotta 6 bin 574 TL kayıp yaşadı.
Ortalama emekli aylığının ise 2002’de kişi başına GSYH’ye oranı yaklaşık yüzde 46.4 iken 2025’te bu oran yaklaşık yüzde 29’a geriledi. Emeklilerin yaklaşık 4 milyonu minimum fiyatın bile altında kalan en düşük emekli maaşıyla hayat çabası verdi. Ellerine geçen 16 bin 881 TL de aydan aya eridi. Büyümeden refah hissesi alamayan kamu işçileri de yalnızca geçmiş enflasyonu kovalayan bir maaş sarmalına hapsoldu. Yurttaş maaşının yüzde 50’den fazlasını kiraya ayırmak zorunda kaldı.
Kamu İşçileri Sendikaları Konfederasyonu (KESK) Eş Genel Başkanı Ahmet Karagöz, TÜİK’in güdümlü bilgileriyle emeğin haklarını gasp ettiğini belirtti.
HAKLARI MÜDAFAA ÇABASI
Onaylanan 2026 bütçesinin de bu gaspı büyüttüğünü söyleyen Karagöz şöyle konuştu: “Yaklaşık 50 vilayette hareket ve mitinglerle yürüttüğümüz çabaya karşın işçilerin, emeklilerin, bayanların, çiftçilerin, öğrencilerin ve esnafın talepleri büsbütün yok sayıldı. Kamu işçileri, açlık hududuna yakın fiyatlarla çalışmaya zorlanmakta.”
Sendikal haklar alanında yaşanan gerileme de 2025’in dikkat çeken başlıkları ortasında yer aldı. Grev yasakları ve memleketler arası kontratlara muhalif uygulamalar nedeniyle Türkiye, Milletlerarası Sendikalar Federasyonu’nun Global Haklar Endeksi’nde en berbat ülkeler ortasında kalmaya devam etti. BİRTEK SEN Başkanı Mehmet Türkmen 2025’e ait şunları kaydetti: “Her 10 personel direnişinden en az 9’u direkt fiyat talebiyle ortaya çıktı. Aslında olması gereken yeni haklar için, toplumsal hakları ileriye taşımak ve çalışma şartlarını düzgünleştirmek için direnmekken 2025 mevcut hakları muhafaza savaşıyla geçti.”
BÖLÜŞÜM KRİZİ DERİNLEŞTİRİLDİ
DİSK Genel Başkanı Arzu Çerkezoğlu, iktidarın fiyatları enflasyonun nedeni olarak gören yanlış bir teşhisle ısrarcı siyasetler izlediğini söyledi. 1980’de taban fiyat kişi başına ulusal gelirin yüzde 81’ine denk gelirken, bu oranın 2026’da yüzde 45.7’ye düştüğünü hatırlatan Çerkezoğlu, yüksek enflasyon sürerken fiyatların şuurlu biçimde bastırıldığını vurguladı.
Adaletsiz vergi sistemiyle işçi ve emeklilerden işverenlere, zenginlere, bankalara ve devlete büyük bir kaynak transferi yapıldığını belirtti. Firmaların fiyat artışlarının bu transferi büyüttüğünü, yıl boyunca sendikal hak gasplarına hükümetin sessiz kaldığını söyledi. Çerkezoğlu “2026’da işçinin iktidardan beklentisi yok. Tek çıkış yolumuz örgütlenme ve böylelikle tıpkı vakitte demokrasiyi yine inşa etmek” dedi.
‘BİLİNÇLİ YOKSULLAŞTIRMA’
Emekli ve İşçiler Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Gönül Boran Özüpak, 2025’i “masalların anlatıldığı, iktidarın sayılarıyla, emeklinin tenceresi ortasındaki uçurumun derinleştiği yıl” olarak tanımladı. İktidarın şuurlu fakirleştirme siyasetinin daha da görünür olduğunu vurgulayan Özüpak, 17 bin dolar olduğu argüman edilen ulusal gelirin işçinin cebine uğramadığını söyledi ve “Paylaşılan refah değil, yoksulluk oldu. Emekli kira, fatura, besin ve ilaç ortasında seçim yapmaya zorlandı. Yoksulluğun istatistiklerle yok sayıldığını her gün biraz daha borç batağına düşerek yaşadık” dedi.
Cumhuriyet
The post 2025 yılı geride kalırken yıl boyunca en büyük düşünceyi alım gücü eriyen yurttaş yaşadı: Kaybeden yeniden işçiler first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".
Okumaya devam et...