H
hepsigundem
Guest
Sayıştay’ın TTK Kontrol Raporu’na nazaran, kurumda kömür hafriyat faaliyetinin yapıldığı ayaklarda kâfi sayıda personel yok. Raporda, “Bu durumun da başta iş güvenliği olmak üzere üretim ve işgücü verimliliklerini olumsuz tarafta etkilediği görülmüştür” denildi. Kurumun kömür üretimi de düştü. O denli ki birtakım kuruluşlarda programa nazaran yüzde 91 oranında düşme meydana geldi. Toplam personel sayısı yüzde 22 oranında bin 539 kişi artarak 2024 yıl sonu itibariyle 8 bin 594 oldu. 2009-2024 yılları ortasında emeklilik ve öteki nedenlerle 9 bin 294 personel kurumdan ayrıldı. Bu süreçte 2019 yılına kadar yatırım ve finans kararnameleri kapsamında bin 448 nitelikli personel alınabildi.
TALEP KABUL EDİLMEDİ
Kurumun ek atama talepleri kabul edilmedi. 2019-2024 yılları ortasında 2 bin 17’si yeraltı çalışanı olmak üzere 2 bin 771 personel işten ayrıldı. Bu süreçte takımlı ve kontratlı olarak çalışan 584 teknik, idari işçi de emekliye ayrıldı. 31 Aralık 2024 itibariyle 7 bin 194 yeraltı çalışanı, bin 400 yerüstü çalışanı olmak üzere 8 bin 594 personel vardı. 2025 yılında 15 Ocak 2025 tarihine kadar, emeklilik maaşlarının düşeceği gerekçesiyle emekliliklerini hak etmiş 722’si yeraltı olmak üzere 801 personelin emekliye ayrılmasıyla, 26 Şubat 2025 tarihi itibariyle 6 bin 472’si yeraltı çalışanı (2 bin 963’ü hafriyat işçisi), bin 321’i yerüstü emekçisi olmak üzere toplam personel sayısının 7 bin 793’e düştüğü tespit edildi.
Üretime yardımcı işlerde çalışan kritik emekçi açığı ise hafriyat emekçilerinden değişiklik yapılarak kapatılmaya çalışıldı. Bu da aslında yetersiz sayıda olan hafriyat emekçilerinin sayısını daha da azalttı.
2 BİN 156 EMEKÇİ EKSİK
Kurumda, 10 bin 750 personellik norm takımına nazaran 2 bin 156 personel açığı bulunduğu, 2025 Şubat ayı itibariyle bu açığın arttığı tespit edildi.
‘İŞ GÜVENLİĞİ’ UYARISI
Sayıştay, şu kritik teklifte bulundu:
“Emeklilikler nedeniyle giderek azalan, kritik sayılara düşen, işlerin sürekliliği ve devamlılığını etkileyerek iş güvenliğini tehdit edecek boyutlara gelen, üretimde önemli manada aksamalara yol açan, hafriyat, hazırlık, elektro-mekanik vb. ana üretim ve üretime yardımcı personel sayılarında yaşanan kahırların giderilmesini teminen, kurumun mekanizasyon uygulamaları norm takım çalışması kıymetlendirme süreci doğrultusunda belirlenecek optimum sayıda nitelikli personel temin edilmesi konusunda ilgili makamlar nezdinde teşebbüste bulunulması önerilir.”
VERİM ALINAMADI
Raporda, gerçekleştirilen incelemelerde 2019-2023 yıllarında yapılan pano ayak personel alımlarında, alım yapılan çalışanlarla ilgili olarak personellerin işi bırakması, kurada ismi çıkan emekçilerin vazifeye başlamaması, sıhhat sebepleri ile çalışmasına mani konular bulunması üzere durumlar nedeniyle randıman alınamadığı da görüldü.
KAÇAK ÜRETİM
Kurumun imtiyaz alanı dahilinde bulunan maden alanlarının özel kesimin üretimine rödövans yoluyla açılmasının bu alanlarda yapılan kayıt dışı kaçak kömür üretimini engellemediği de tespit edildi. Bu nedenle kurum, kaçak üretimden alınamayan yasal yükümlülük hisseleri, rödövans bedelleri ve vergiler nedeniyle gelir kayıplarına uğradı. Kaçak ocakların meskun mahalde olmaları yahut ocak içerisine girmenin can güvenliği tehlikesi oluşturduğu durumlarda ocak ağzı insan ve hava girmeyecek halde ahşap gereç, betonlanma, mühürleme üzere tekniklerle kapatılıyor. Bu durum ise kaçak işletmeciler tarafından ocağın çarçabuk tekrar açılarak kaçak kömür üretimi yapılmasına neden oluyor.
KISIR DÖNGÜ
Kaçak ocaklarla uğraş kapsamında 2022 yılında 503 farklı noktada 676, 2023 yılında 534 farklı noktada 706, 2024 yılında 495 farklı noktada 636 müdahale yapıldı. Kaçak ocakların girişlerinin patlatılması, betonlanması, tahta ile kapatılması, mühürlenmesi ise sorunu çözmedi. Bir müddet sonra süreç yapılan kaçak ocağın tekrar faaliyete geçirildiği, birebir ocağa tekrar tekrar süreç yapıldığı görüldü.
Sayıştay’ın raporuna nazaran, rödövans firmalarının yükümlülükleri gereği vakit zaman kaçak ocakları ihbar etseler de bunları “engellemedikleri yahut engelleyemedikleri” tespit edildi.
KAZA, YARALI SAYISI
TTK genelinde kaçak ocaklarda meydana gelen kazalarda 2023 yılında 3, 2024 yılında 5 emekçinin öldüğü, 1992-2024 yılları ortasında kaçak ocaklarda meydana gelen kazalarda 146 çalışanın (kayıtlara giren), rödövanslı alanlarda meydana gelen kazalarda 155 emekçinin hayatını yitirdiği, kaçak ocaklarda yaralanma ile sonuçlanan kazalara ait olarak kaza ve yaralı sayısının tam olarak tespit edilemediği belirtildi.
FİRMALAR BELİRLİYOR
Rödövanslı alanlarda ocakların kontrol ve denetimlerinin çoğunlukla firma tarafından beyan edilerek denetim/kontrol elemanlarına sunulan sevk, irsaliye fişleri ile kantar kartelalarının denetimine yönelik olduğu, buradaki tüm insiyatifin firmalarca formlandığı, yeraltı ocaklarından üretim ve sevk ölçülerinin kurum tarafından onaylanan işletme projelerine uygunluğunun vakit zaman da olsa ocak içinde, yerinde denetim ve ölçüm yapılarak denetim edilemediği belirlendi.
Raporda, TTK’nın çeşitli nedenlerle azalan işçi sayısı sebebiyle üretim ve faaliyetlerinin devamlılığı açısından riskli durumda olduğu tespitine yer verildi.
GÖREVLER ‘VEKALETEN’
TTK ve kuruluşlarında genel müdür yardımcılığı, daire başkanlığı, şube müdürlüğü, baş mühendislik ve şeflik takımlarından bir birden fazla vekaleten yürütülüyor. TTK Genel Müdürlüğü’nde 26, Armutçuk Müessesesi’nde 10,
Amasra Müessesesi’nde 5, Üzülmez Müessesesi’nde 3, Karadon Müessesesi’nde 17 ve Kozlu Müessesesi’nde 9 takım vekaleten yürütülüyor.
TTK Genel Müdürlüğü, 2024 yılını 216 milyon 455 bin 753,32 lira devir ziyanı ile kapattı.
Cumhuriyet
The post Sayıştay, Türkiye Taşkömürü Kurumu’nda bu biçimde üretime devam edilmesi riskli diyor lakin: İşçiyi düşünen yok! first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".
Okumaya devam et...