Hakan Fidan’dan Şam-YPG mutabakatı açıklaması. “Destekleriz fakat kırmızı çizgilerimiz gözetilmeli”

[hepsigundem]

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan Suriye, İran ve Gazze’deki duruma ait kıymetli açıklamalarda bulundu.

Bakan Fidan, Katar’ın Al Jazeera kanalında yayınlanan ve Resul Serdar Ataş’ın sorularını yanıtladığı röportajda Şam hükemeti ile terör örgütü YPG/SDG ortasında varılan mutabakatın çok manalı ve kıymetli olduğunu düşündüğünü belirterek, şunları söyledi:

“Prensip gereği, Türkiye olarak, taraflar kim olursa olsun bir uzlaşıya varırlarsa bunu destekleriz. Zira muhakkak prensipler üzerinde mutabakata vardıkları sürece, bizim açımızdan desteklemeye kıymet olduğunu düşünüyorum. Lakin Türkiye’nin ulusal güvenlik çıkarları konusunda kendi kaygılarımız, kendi kırmızı çizgilerimiz var. Tekrar de, Şam hükümeti SDG ile bir mutabakat yaptığında, bunlar ekseriyetle gözetilir. Lakin mevcut duruma geri dönersek, sizin de söylediğiniz üzere, ateşkes devam ediyor ve bu da Amerikan güçlerinin DAEŞ tutuklularını Suriye’den Irak’a nakletmesine imkan tanıyor. Bunun kıymetli bir gelişme olduğunu düşünüyorum. Bence herkes buna yardımcı olmalı. Türkiye olarak, Amerikalılarla birlikte bunu nitekim kolaylaştırmak için elimizden geleni yapmaya çalışıyoruz.”

“KAMUOYUNUN PEK BİLMEDİĞİ BİR ŞEY VAR”

Fidan, Türkiye’nin “Kürtlerin liderliğindeki rastgele bir polis yapısını kabul edip etmeyeceğine” ait soruya “SDG esasen Suriye’deki PKK’nın bir uzantısıdır ve PKK’nın dört ülkede dört kolu vardır: Suriye, Irak, İran ve Türkiye. Yani, dört ülke için gayeleri var. Suriye Kürtlerine nitekim kıymet veriyoruz. Onlara epey adil davranılmalı.” karşılığını verdi.

Fidan, PKK’nın geçmişte yüzlerce kişiyi alıp seferber ettiğini ve SDG ile Suriye’de görevlendirdiğini belirterek, şöyle devam etti:

“Onlar Suriyeli değiller ve şu anda Suriye’deler. Tek emelleri ise Türkiye’nin ulusal güvenlik çıkarlarına ziyan vermek. Ve biz bunun hakikaten ortadan kalkmasını istiyoruz. Bu birincisi. İkincisi, dünya kamuoyunun pek bilmediği bir şey var, o da yalnızca başka ülkelerden gelen Kürt PKK ögelerine değil, Suriye’de SDG’nin denetimindeki bölgelerdeki Türk solcu ögelerine da Türkiye’ye karşı faaliyet gösterebilecekleri bir sığınak ve yer verildiği. 300 kadar silahlı insan var orada. Bunlar Türk sol örgütlerinin üyeleri ve tek vazifeleri Türk askeri ve güvenlik güçlerine taarruz fırsatları aramak. Biz hepsini tanıyoruz, onlar da bunu biliyor. Biz bunun da ortadan kalkmasını istiyoruz.”

“TEK BİR ORDU OLMALI”

Fidan, geri kalanların, taraflar ortasında hükümran ve üniter devlet prensipleri çerçevesinde ele alınması gerektiğine işaret ederek, “Bence hükümran ve üniter bir devlette iki ordunun varlığını istemezsiniz. Natürel ki tek bir ordu olmalı, tek bir otorite tarafından komuta edilen tek bir ordu. Polis güçleri ve öteki mevzular ise Şam ile SDG ortasında düzenlenebilir. Bu kadar mikro idareyle uğraşmak istemiyoruz. Kendi hassasiyetlerimizin epey farkındayız, SDG ve öbür taraflardan istediğimiz şeyin epey yapılabilir olduğunu düşünüyorum” diye konuştu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın dış siyaset gayesi olarak yapmaya çalıştığı şeyin epeyce büyük bir fark yarattığını düşündüğünü söyleyen Fidan, şunları kaydetti:

“Öncelikle, Gazze’de ateşkes sağlanması konusunda yapmaya çalıştığı şey, bizim de desteklediğimiz bir şey. Biz de iş birliği yapıyoruz. Ukrayna’da yapmaya çalıştığı şey, Rusya ile Ukrayna ortasında, münasebetiyle Avrupa ile Rusya ortasında bir savaşı durdurmak. Bu, bizim nitekim paha verdiğimiz bir şey. Suriye’ye gelince, bakış açılarımızın büyük ölçüde örtüştüğünü düşünüyorum. Trump idaresi, yeni Suriye idaresinin kendi sıkıntılarını çözmesini ve milletlerarası toplumun sorumlu bir üyesi olmasını istiyor.”

“BİZİM PROBLEMİMİZ İSRAİL İLE DEĞİL, POLİTİKALARIYLA”

Gazze Barış Planı’nın birinci olarak Gazze problemini çözmek için ortaya atıldığını ve artık Barış Şurası’nın, tüm sürecin bir uzantısı olduğunu belirten Fidan, “Şimdi, ateşkesin birinci basamağını tamamladık ve Barış Konseyi’nin Gazze gündemini hakikaten ilerletebileceğimiz bir platform olduğunu düşünüyoruz” dedi.

Uluslararası İstikrar Gücü’ne değinen Fidan, “Bu değerli bir mevzu. Şayet bu uygulanabilirse, hem İsrail hem de Filistinliler için, karşı tarafın saldırısına uğramama ve güvenlik mutabakatlarının ihlal edilme riski olmaması açısından yararlı olacağını düşünüyorum. Bu, Filistin probleminin yeni bir sayfası olacak.” dedi.

Fidan, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Türkiye’nin Barış Şurası’na iştirakine itiraz ettiğini belirterek, “Davet edildik ve katıldık, adım Gazze Yürütme Şurası’na dahil edildi ve hala oradayız. Mısır, Katar ve ABD ile birlikte arabuluculuk kümesinin çekirdek üyeleriyiz. Hasebiyle, şu anki pozisyonumuz, Gazze’de devam eden barış sürecine insani, askeri yahut siyasi olarak mümkün olan her türlü katkıyı sağlamak. Artık, talep edilirse, Memleketler arası İstikrar Gücü’ne askeri birlikler sağlamaya hazırız” sözlerini kullandı.

Türkiye ile İsrail ortasındaki bağlantıların son devrine işaret eden Fidan, “İsrail ile ticareti keserken bunu çok net bir formda söz ettik; savaş devam ettiği ve Gazze’ye insani yardım girmesine müsaade verilmediği sürece, hayır, ticaretimizi tekrar başlatmayacağız. Bu bir şeyleri anlatıyor. Bizim problemimiz İsrail ile değil, bölgedeki İsrail siyasetleriyle, bilhassa Filistinlilere yönelik siyasetlerle ve son vakitlerde Gazze’de yaşanan soykırımla” diye konuştu.

Fidan, Türkiye ve İsrail ortasındaki “kopuşun” kurallara bağlı olduğunu belirtti.

“İRAN HALKI İSRAİL’DEN GELEN AKINLARA KARŞI BİRLEŞİR”

Bakan Fidan, İsrail’in muhtemel İran taarruzunda birincil amacının İran ordusunun birtakım kritik yeteneklerini yok etmek olacağını söyledi.

İsrail’in İran’da rejim değişikliği isteyip istemediğine ait soruya Fidan, “Evet, bunu yapmak isterler ancak yapabilirler mi bilmiyorum. Zira bu halkın elinde, dış askeri müdahalenin elinde değil. İran halkı savaş ve dış atak, bilhassa de İsrail’den gelen hücum sırasında, her vakit önderlerinin etrafında birleşir.” karşılığını verdi.

İran konusunda daha fazla bölgesel iş birliği için teşvikte bulunduklarını lisana getiren Fidan, “Bunun sağlanabilmesi için muhakkak uygulamalardan ve siyasetlerden vazgeçmeleri gerek” tabirini kullandı.

“BÖLGEMİZDEKİ SORUN İNANÇ EKSİKLİĞİ”

İsrail’in 9 Eylül 2025’te Doha’da Hamas müzakere heyetinin bulunduğu binaya saldırısının akabinde “ABD güvenlik şemsiyesinin güvenilirliğinin sorgulanmasına”, Körfez ülkeleri ve genel olarak bölgenin kendi güvenlik düzenlemelerine muhtaçlığı olup olmadığına ait soruya Fidan, “Evet, buna muhtaçlıkları var. Rastgele bir tehdide karşı caydırıcı olmaları gerektiğinden değil, kendi ortalarında temel ve sonuncu bir itimat oluşturmak için muhtaçlıkları var” karşılığını verdi.

Fidan, bunun itimat inşası açısından değerli olduğuna ve caydırıcılığın sadece ikincil neden olabileceğine dikkati çekerek, şöyle konuştu: “Çünkü etkileşime girdiğinde, kendini oburunun güvenliğine adadığında, bu sonuncu inançtır. Bölgemizdeki sorun, bölgedeki ulus devletler ortasındaki inanç eksikliği. Uluslarımız ortasındaki inancı artırmayı başarabilirsek, bu istikrar ve barış getirmeye yardımcı olacak. Tahakküm olmayacak, ne Türk tahakkümü ne Arap tahakkümü ne Fars tahakkümü ne de diğer bir tahakküm… Bölgesel ülkeler, bir ortaya geliyor ve sorumlu davranıyor…Avrupa Birliği’nin sıfırdan bugüne kadar nasıl bir yapı oluşturduğuna bir bakın. Neden biz yapamayalım?”

“HEDEFİMİZ BÖLGESEL DAYANIŞMA PLATFORMU”

Suudi Arabistan ile Pakistan ortasında geçen yıl imzalanan savunma mutabakatına, Türkiye’nin bu pakta katılmaya hazırlanmasına ve bölgedeki başka ülkelerin bu örneği takip edip etmeyeceğine ait Fidan, “Bence bölgedeki rastgele bir mutabakat, daha kapsayıcı olmalı. Bu kıymetli aksi halde bölücü olmak ya da yeni bir cephe oluşturmak istemiyoruz. Bölgesel bir dayanışma platformu oluşturmak istiyoruz. Amacımız bu olmalı. 2-3 ülkeyle başlayabilir lakin vakitle, bölgedeki birden fazla ülkeyi kapsayan, her şeyi içeren bir yapıya dönüşürse, bu ülkü olur ve son maksada hizmet eder” değerlendirmesinde bulundu.

Fidan, “Hangi ortak tehdit algılarının, Türkiye’nin bu mutabakata dahil olmasını sağladığına” ait soruya, “İlk olarak bölgesel dayanışmanın yokluğunda her vakit bir ‘hegemona’ muhtaçlığımız olduğunu anladık. Hegemon meseleleri çözmeye geldiğinde ve gittiğinde birçok vakit artlarında bıraktıkları şeyler, birinci geldikleri zamankinden daha berbat olur. İkinci olarak bedelini isterler. Onlara ödeme yapmalısın” cevabını verdi.

“RUSYA-UKRAYNA ORTASINDA BARIŞA HER ZAMANKİNDEN DAHA YAKINIZ”

Rusya-Ukrayna Savaşı kapsamında barış müzakerelerine ve Türkiye’nin muhtemel rolüne ait Fidan, “Tüm tarafların, büyük Avrupa ülkeleri, Amerika Birleşik Devletleri ve belirli bir dereceye kadar Rusya’nın da dahil olması açısından, evvelki teşebbüslere kıyasla mümkün bir barış muahedesine her zamankinden daha yakınız” dedi.

Fidan, tarafların bir ya da iki değerli mevzuyu çözmeye çalıştığını lisana getirerek, “İlgili taraflarla daima iletişimdeyim zira Türkiye, ateşkes müzakerelerinin birçok boyutunda büyük bir rol oynadı.” diye konuştu.

“NATO’DA BÖLÜNME OLURSA, AVRUPA’NIN SAVUNMA KAPASİTESİNİ ARTIRMASI GEREK”

Herhangi bir ülkeye bağımlı olmayan Avrupa güvenlik tertibinin NATO’ya bir alternatif oluşturup oluşturmadığına ve Türkiye’nin bu mevzudaki mümkün rolüne ait soruya Fidan, “Tabii ki NATO, Transatlantik topluluğu için güvenlik alanında temel bir işbirliği çerçevesi. Fonksiyonelliğini koruduğu sürece, Avrupa, Amerikan ve Transatlantik güvenliği maksadına hizmet eder. Lakin kendi ortamızda bölünürsek, ABD ve Avrupa olarak, Avrupa’nın savunma kapasitesini rastgele bir biçimde artırması gerek” cevabını verdi.

Fidan, savunma sanayi alanında Avrupa Birliği’nin (AB), Avrupa Güvenlik Hareketi (SAFE) üzere birtakım önlemler aldığını anımsatarak, şunları kaydetti:

“Bizim önerdiğimiz ise tahminen Birleşik Krallık, Türkiye, kimi büyük Avrupa ülkeleri bir ortaya gelip, Avrupa’nın yeni güvenlik mimarisinin ne olacağına, dayanıklılığımızı, gücümüzü ve caydırıcılık kabiliyetlerimizi neyin artıracağına dair nitelikli tartışmalar yapmak. Zira şu anda yaşananlar, bölgede ortak bir güvenlik kapasitesine sahip olmadığımız sürece farklı büyük güçlerin, tartı merkezlerinin etrafında dönüp duracak olmamız. Bölgede kendi tartı merkezimizi oluşturabiliriz. Birleşik Krallık, Türkiye, Fransa, Almanya ve öteki büyük Avrupa ülkeleri sahiden kendi kararlarını verebilirlerse, Transatlantik yahut Çin yahut Rusya’ya sürüklenmemize gerek kalmaz. Elbette bu büyük güçlerle yüksek kaliteli bir iş birliği kurabiliriz.”

Fidan, Avrupa ve AB’nin güvenliği konusunda sonsuza kadar ABD’yle devam edilmesi ya da bu ülkelerin “kendi tartı merkezlerini” oluşturmaya gereksinim duyması üzere bir seçimle karşı karşıya olduğuna işaret ederek, bölgedeki herkes için emniyet ve güvenlik oluşturmaları gerektiğini vurguladı.


NTV

The post Hakan Fidan’dan Şam-YPG mutabakatı açıklaması. “Destekleriz fakat kırmızı çizgilerimiz gözetilmeli” first appeared on HepsiGündem.COM " Gündem,Güncel Haberler Burada ".

Okumaya devam et...